Dünya

Deniz karı, besin ve karbonu derinlere taşıyor

Deniz karı, 4 bin metre derinliğe kadar ulaşıyor

Okyanusun güneş ışığı almayan derinliklerine doğru ilerleyen ve deniz karı olarak bilinen parçacıklar, deniz canlılarına besin sağlıyor. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi'nin (NOAA) Alaska Körfezi araştırmalarında, bazı büyük ve yoğun kümelerin yaklaşık 4 bin metre derinliğe bir haftada ulaştığı belirtildi.

Bilim dünyasında marine snow adıyla anılan deniz karı, buz kristallerinden oluşmuyor. Ölü planktonlar, ayrışan deniz canlıları, dışkı parçacıkları ve başka organik maddelerin yanı sıra kum, tortu ve is gibi inorganik maddeler de bu kümelere katılabiliyor.

Küçük parçacıklar birbirine tutunarak büyüyor ve yerçekiminin etkisiyle derinlere iniyor. Bu yolculuk bazı parçacıklar için haftalar sürebiliyor; büyüklük, yoğunluk ve okyanus akıntıları iniş süresini etkiliyor.

Güneş ışığının ulaşmadığı derinliklerde fotosentez yapılamadığı için deniz karı, burada yaşayan canlıların önemli besin kaynaklarından biri. Deniz tabanındaki canlılar parçacıkları sudan yakalayabiliyor veya dibe çöken kalıntılarla beslenebiliyor.

Deniz karı, karbonun okyanus yüzeyinden derinlere taşınmasına da katkıda bulunuyor. Fitoplanktonların fotosentezle karbondioksitten ürettiği organik maddenin bir bölümü bu parçacıklarla derin sulara taşınarak biyolojik karbon pompası sürecine katılıyor; karbonun bir kısmı derin okyanuslarda yüzlerce, hatta binlerce yıl depolanabiliyor.

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) ve diğer araştırma kuruluşlarının 9 Mart 2026'da duyurduğu çalışmada, deniz karının karbon taşıma kapasitesini etkileyebilecek bir mekanizma incelendi. Araştırmacılar, parçacıklar üzerinde yaşayan bazı bakterilerin kümelerdeki kalsiyum karbonat minerallerini çözebildiğini belirledi.

 
Farklı Bakış Muhabir.App platformu üyesidir.