2 milyar liralık alacak 216 milyona devredildi; tahsilat tartışması büyüdü
Gün boyu kronik yalnızlığın sağlık üzerindeki etkisi konuşulurken, borçların devri ve tahsilat talepleri de çok sayıda kişinin cebine ve haklarına dokunan bir mesele olarak gözden kaçmamalı. Bu haberi seçmemin nedeni, alacak portföylerinin devredildiği bedelle borçlulardan istendiği bildirilen tutarlar arasındaki farkın açıklık ihtiyacını ortaya koyması.
Haberdeki en çarpıcı veri, Eylül 2026’da nominal toplam değeri 2 milyar lira olan dört alacak portföyünün 216 milyon liraya satılması. Başka bir ifadeyle, 100 liralık alacak yaklaşık 10,8 liraya devredilmiş. Bu satış bedeli tek başına borçlunun ödemesi gereken tutarı belirlemiyor; ancak alacağın el değiştirmesiyle başlayan sürecin nasıl işlediğini ve borcun hangi kalemlerle büyüdüğünü anlamayı önemli kılıyor.
Çünkü haber, yalnızca bankaların gecikmiş kredi ve kredi kartı alacaklarını varlık yönetim şirketlerine devrettiğini aktarmıyor. Borçluların, ilk borç miktarlarının çok üzerinde tahsilat talepleriyle karşılaştıklarına ilişkin şikâyetlerini de aktarıyor. 22 bin liralık kredi için 285 bin 510 lira, 4 bin 200 liralık borç için 84 bin lira istendiği bildiriliyor; bunlar haberde yer alan kişilerin aktardığı talepler, genel bir uygulama oranı değil.
Verilen örneklerden birinde 2023’te kullanılan 22 bin liralık kredi, ödemelerin aksamasıyla 38 bin liraya çıkmış; icra masrafları eklenince dosyanın 55 bin liraya ulaştığı belirtilmiş. Dosya varlık yönetim şirketine devredildikten sonra talep edilen tutarın 285 bin 510 lira olduğu aktarılıyor. İlk borç, gecikme sonrası tutar, icra giderleri ve devirden sonraki talep aynı şey değil; aradaki her aşamanın hangi hesapla oluştuğu, borçlunun neyle karşı karşıya olduğunu anlayabilmesi için açıklanmalı.
Haberdeki diğer şikâyetler de tekil örneklerin ötesinde bir soruyu gündeme getiriyor: 9 bin 500 liralık borç için 178 bin 600 lira, 6 bin liralık borç için 96 bin lira istendiği belirtiliyor. Bu rakamlar, borcun hangi tarihten itibaren hangi faiz, masraf ve diğer kalemlerle hesaplandığına dair ayrıntılı dökümün önemini gösteriyor. Haberde bu dosyaların tamamına ilişkin sözleşmeler veya hesap tabloları yer almadığından, örnekleri kesin hüküm gibi sunmak doğru olmaz; fakat şikâyetlerin kendisi açıklama ihtiyacını görünür kılıyor.
Bir başka dikkat çekici nokta, bazı uzlaşma görüşmelerinde ilk talep edilen tutardan 150 bin liraya varan indirimlerin teklif edildiğinin aktarılması. Bu bilgi, başlangıçta bildirilen tutarla görüşmeler sırasında konuşulan miktar arasında büyük farklar oluşabildiğini gösteriyor. İndirim teklifinin hangi koşullarda yapıldığı haberde ayrıntılandırılmıyor; dolayısıyla tek başına fazla tahsilat yapıldığını kanıtlamıyor. Yine de borçlu açısından ilk talebin nasıl belirlendiği ve uzlaşma hesabının neye dayandığı sorularını cevapsız bırakmamak gerekiyor.
Bu mesele yalnızca bir alacak portföyünün kaça satıldığıyla ilgili değil. Borç devredildiğinde borçlunun hangi tutarı, hangi dayanakla ve kime ödeyeceğini takip edebilmesi; alacaklı şirketin talebinin anlaşılır bir hesap dökümüne dayanması önemli. Haberde artan şikâyetlerden söz ediliyor, ancak şikâyet sayısı veya bunların nasıl sonuçlandığına ilişkin bir veri verilmiyor. Bu nedenle tartışmanın merkezinde, her dosyanın belgelerle incelenebilmesi ve tarafların hesaplamayı denetleyebilmesi olmalı.
Bankanın alacağı düşük bedelle devretmiş olması, borçlunun borcunun da aynı oranda azalacağı anlamına gelmez; haber böyle bir sonuç ortaya koymuyor. Fakat 2 milyar liralık portföyün 216 milyon liraya devredilmesiyle birlikte, borçlulardan aktarılan yüksek talepler arasındaki ilişki kamuoyu önünde açık biçimde tartışılmayı hak ediyor. Borç miktarının nasıl oluştuğu anlaşılabilir değilse, insanlar yalnızca ne kadar borçlu olduklarını değil, kendilerinden istenen tutara nasıl itiraz edebileceklerini de bilemez. Bu yüzden sıradan bir ekonomi haberi gibi görünen alacak devri, doğrudan hesap verebilirlik ve borçlu hakları meselesidir.
Bu köşe, Farklı Bakış yazı işlerinin gün içinde yayımlanan haberlere dayanan değerlendirmesidir; haberlerde yer almayan bilgi içermez.

